Kandydat na ministranta – spotkanie 7

Słowniczek

Absolucja – rozgrzeszenie udzielane przez kapłana podczas spowiedzi świętej.

Adoracja – oddawanie czci Panu Bogu, uwielbienie.

Adwent – okres liturgiczny, który rozpoczyna rok kościelny; jest to radosne oczekiwanie na Narodziny Chrystusa.

Agenda Liturgiczna – zbiór nabożeństw, obrzędów, błogosławieństw i poświęceń.

Agnus Dei – „Baranek Boży”

Aklamacja – część liturgii słowa wykonywana przed odczytaniem Ewangelii. Jest ona przygotowaniem do wysłuchania słowa Bożego.

Akolita – usługuje przy ołtarzu i pomaga kapłanowi oraz diakonowi. Podczas Mszy św. przygotowuje ołtarz, dary ofiarny ofiarne i naczynia liturgiczne.

Akolitki – świece niesione przez dwóch ministrantów obok krzyża podczas procesji. Są również używane podczas czytania Ewangelii oraz liturgii eucharystycznej.

Alba – długa biała szata duchowieństwa, lektorów podczas liturgii. Jej kolor oznacza czystość duszy.

Ambona – miejsce, przy którym odbywa się liturgia słowa, z którego głosi się słowo Boże.

Ampułki – dwa dzbanuszki, w których do ołtarza przynosi się wodę i wino jako dary ofiarne.

Antyfona – werset często zaczerpnięty z Psalmów lub innych ksiąg Pisma Św.

Aspersja – obrzęd pokropienia wiernych wodą święconą.

Baldachim – zadaszenie noszone podczas procesji eucharystycznych nad Najświętszym Sakramentem.

Biały (kolor) – symbolizuje radość, używany jest w okresie Narodzenia Pańskiego i Wielkanocy oraz we wspomnienia świętych, którzy nie byli męczennikami.

Binacja – powtórne odprawienie Mszy św. przez kapłana tego samego dnia.

Biret – nakrycie głowy duchownego katolickiego.

Brewiarz – inaczej Liturgia Godzin, czyli modlitwa Kościoła.

Bursa – sztywna ozdobna torba, zawieszana na szyi przez kapłana, służąca do przenoszenia naczynia z Komunią Świętą dla chorych.

Czarny (kolor) – symbolizuje smutek, żałobę, używany wyłącznie podczas Mszy św. żałobnych.

Czerwony (kolor) – symbolizuje męczeństwo oraz ogień, używany w Mszach św. ku czci Męki Pańskiej, w Niedzielę Palmową, w Wielki Piątek, w Niedzielę Zesłania Ducha Świętego oraz we wspomnienia świętych męczenników.

Celebrans – kapłan sprawujący Mszę św.

Ciemnica – miejsce w kościele, gdzie przechowuje się Najświętszy Sakrament w nocy z Wielkiego Czwartku na Wielki Piątek.

Cingulum – biały sznurek, służący do przepasania alby.

Credo – wyznanie wiary.

Cyborium – puszka do przechowywania Najświętszego Sakramentu.

Dalmatyka – szata noszona w czasie liturgii przez diakona, zakładana na albę i stułę. Dalmatyka jest znakiem urzędu, zaszczytu diakona usługującego Chrystusowi.

Diakon – pomocnik kapłana, który na mocy święceń pierwszego stopnia może udzielać sakramentu chrztu, chować zmarłych, błogosławić małżeństwa i rozdzielać Komunię św.

Doksologia – krótki hymn pochwalny na cześć Boga w Trójcy Jedynego.

Eucharystia – dziękczynienie (Msza święta), a także Najświętszy Sakrament.

Ewangeliarz – księga zawierająca fragmenty Ewangelii odczytywane w czasie liturgii Słowa.

Fioletowy (kolor) – symbolizuje pokutę, skruchę, ale także oczekiwanie. Używany jest w Adwencie, Wielkim Poście oraz w Mszach za zmarłych.

Humerał – prostokątna chusta, zakładana przez kapłana. Służy do zakrywania stroju widocznego spod alby.

Homilia – objaśnienie tekstów z Biblii podczas Mszy św.

Insygnia biskupie – znaki władzy biskupiej. Są nimi: mitra, pastorał, pektorał, pierścień.

Kadzielnica – inaczej trybularz, służy do okadzania Najświętszego Sakramentu i innych.

Kapa – nakrycie kapłana używane podczas nabożeństw. Zakładana jest na komże i stułę.

Komża – skrócona alba, zatem jej symbolika jest podobna. Używana jest podczas posług liturgicznych poza Mszą św.

Korporał – płótno w kształcie prostokąta, rozkładane na ołtarzu, na którym jest stawiany kielich oraz patena z hostią.

Kredens, kredencja – stolik na naczynia liturgiczne: kielich z bielizną kielichową, puszki z komunikantami, ampułki z wodą i winem, tacę na lavabo.

Kustodia – naczynie służące do przechowywania Najświętszej Hostii przeznaczonej do wystawienia w monstrancji.

Lawaterz – naczynie w kształcie dzbanka, używane podczas obrzędu lavabo w czasie przygotowania darów.

Lavabo – obrzęd obmycia rąk przez kapłana po przygotowaniu darów ofiarnych.

Lekjonarz – księga zawierająca czytania biblijne, psalmy, aklamacje przed Ewangelią oraz Ewangelie.

Lektor – czyta fragmenty z Pisma Świętego podczas Mszy św., z wyjątkiem Ewangelii. Może podawać również intencje modlitwy powszechnej.

Malchizedek – uchwyt, przy pomocy którego umieszcza się Hostię w kustodii bądź w monstrancji,

Monstrancja – naczynie liturgiczne służące do wystawienia i adoracji Najświętszego Sakramentu lub podczas procesji eucharystycznych.

Mszał – księga zawierająca teksty stałe i zmienne Mszy św. oraz przepisy dotyczące jej sprawowania.

Ornat – szata przeznaczona dla kapłana odprawiającego Mszę św. i inne obrzędy z nią połączone.

Palka – kwadratowy kawałek usztywnionego płótna, służący do nakrywania kielicha.

Puryfikaterz – ręcznik służący do oczyszczenia i osuszenia kielicha oraz pateny.

Różowy (kolor) – symbolizuje radość zbliżających się świąt Bożego Narodzenia i Wielkanocy. Używany jest w III Niedzielę Adwentu (niedziela Gaudete) oraz w IV Niedzielę Wielkiego Postu (niedziela Laetare).

Stuła – symbol władzy kapłańskiej. Zakładana jest pod ornat oraz podczas nabożeństw.

Tabernaklum – miejsce przechowywania Najświętszego Sakramentu. Znakiem obecności Chrystusa w tabernaklum jest płonąca wieczna lampka.

Trybularz – patrz kadzielnica.

Zakrystia – pomieszczenie znajdujące się w kościele, w którym przechowywane są naczynia, szaty i księgi. W zakrystii kapłan, ministranci oraz inni posługujący przy ołtarzu przygotowują się do liturgii.

Zielony (kolor) – symbolizuje nadzieję, sprawiedliwość, życie. Używany jest w tak zwanym Okresie Zwykłym.