Ministrant – spotkanie 2

Co oznacza słowo ministrant?

Słowa „minister” i „ministrant” są bardzo podobne i obydwa pochodzą z łaciny od słowa „ministrare” i znaczą „służyć” lub „ten, który służy”.

Od kiedy istnieją ministranci?

W narodzie izraelskim było jedno pokolenie wybrane do służenia w świątyni – potomkowie Lewiego. Lewici pomagali kapłanom narodu Barona przy składaniu rozmaitych ofiar. Mogli to robić tylko mężczyźni. W Ewangelii św. Łukasza czytamy, że któregoś dnia Jezus zwinął Księgę Izajasza, podał ją słudze i usiadł.

W powstającym Kościele apostołowie bardzo szybko przekonali się, że nie ze wszystkim dają sobie radę. Potrzebowali kogoś do posługiwania wiernym. Wybrali więc siedmiu pomocników i nazwali ich diakonami, to znaczy sługami. Gdy wspólnoty chrześcijańskie stawały się coraz większe, gdy zaczęto budować kościoły, powstawały też nowe rodzaje służby podczas liturgicznych zgromadzeń. Wszystko, co było do wykonania, dzielono w formie różnych zadań pomiędzy członków danej wspólnoty. Przede wszystkim potrzeba było chłopców, ze względu na ich mocne i dźwięczne głosy. Nie istniały wtedy urządzenia wzmacniające. Dlatego właśnie chłopcy jako pierwsi zostawali lektorami i kantorami.

W wiekach późniejszych rozwinęły się już inne posługi, pozostała jednak służba ministrancka i kościelnego.

To co wcześniej należało do różnych osób, przejęły grupy ministranckie. Była to służba przy księgach, przynoszenie darów, noszenie świec, przygotowanie kadzidła, noszenie krzyża i chorągwi, zbieranie darów, itd. Szczególnie ważne było uczenie się łacińskich tekstów Mszy Świętej, które służący do niej odmawiali na przemian z prezbiterem, zastępując w ten sposób wiernych.

Sobór Watykański II wrócił do pierwotnej tradycji. Od ponad dwudziestu lat ponownie mamy w Kościele rozmaite posługi: lektorów czytających fragmentu Pisma Św., wiernych przynoszących do ołtarza chleb i wino, czytających modlitwę powszechną, kantorów i innych. Odpadła również konieczność posługiwania się łaciną.

Jednak tak jak i dawniej tak i dzisiaj ministranci są bardzo potrzebni. Jest dla nich wystarczająco wiele do zrobienia. Żadna wspólnota nie może zrezygnować z chłopców znających się na liturgii, którzy wiedzą, jak się nosi krzyż i świece oraz jak należy obchodzić się z kadzidłem. Służba ministrancka w ciągu stuleci zmieniała się, jednak zawsze była, a będzie tak długo jak długo będzie Kościół.

Co dokładnie składa się na służbę ministrancką?

SŁUŻBA PRZY PRZYGOTOWANIU DARÓW

Służący (akolici z grec. akolythen = towarzyszący) podczas Mszy świętej pomagają przy przygotowaniu darów, przynoszą n ołtarz hostię, kielich oraz ampułki z wodą i winem. Podają kapłanowi wodę i mały ręczniczek do obmycia rąk. Po Komunii św. przynoszą wodę i wino w celu oczyszczenia naczyń i z powrotem zanoszą je na kredensję.

MINISTRANCI NIOSĄCY ŚWIECE

Dwóch ministrantów niosący świece (ceroferariusze) ustawiają się podczas czytania Ewangelii przy ambonie. Ponadto przy uroczystych Mszach św. podczas „wejścia” i „wyjścia”, po obydwu stronach krzyża procesyjnego znajdują się dwie świece.

KADZIELNICA I „ŁÓDKA” Z KADZIDŁEM

Ministrant, który niesie „łódkę” z ziarenkami kadzidła to nawikulariusz. Podaje „łódkę” kapłanowi lub diakonowi, gdy ten chce nałożyć kadzidło. W razie potrzeby ministrant sam może to zrobić. Do „łódki” dołączona jest mała łyżka, która powinna trochę wystawać, aby łatwiej było po nią sięgnąć.

Drugi ministrant odpowiedzialny za kadzielnicę to turyferariusz. Podaje on kadzielnicę kapłanowi lub diakonowi i okadza kapłana bądź diakona, a po przygotowaniu darów – całą wspólnotę. Może on sprawować swoje funkcje także podczas Przeistoczenia lub przy błogosławieństwie sakramentalnym.

MINISTRANT NIOSĄCY KRZYŻ

Podczas uroczystych Mszy św. lub nabożeństw, ministranci wraz z kapłanem uroczyście wkraczają do kościoła. Niesie się przy tym krzyż procesyjny, a następnie wkłada go w specjalny uchwyt obok ołtarza. Do tego zadania nie należy wybierać najmłodszego ministranta.

INNE ZADANIA

Oprócz zadań głównych ministranta powinieneś być przygotowany na wykonywanie innych czynności, różnych w zależności od nabożeństwa i wspólnoty.

Zatem może być to zbieranie kolekty podczas przygotowania darów lub noszenie sztandaru ministranckiego.

Takim zadaniem jest też podawania naczynia z wodą święconą i kropidła. Ponadto, na przykład podczas chrztu świętego, ślubu i przy innych okazjach to trzymanie księgi i innych niezbędnych przedmiotów.

Słowniczek

Akolita: (z grec. Akoluthos = towarzyszący, posługującym uczeń). Akolita to mężczyzna (kandydat na kapłana, diakon albo osoba świecka) pomagający w sprawowaniu Eucharystii.

Ceroferariusz: ministrant światła.

Kantor: śpiewak, kierownik chóru kościelnego.

Krzyż procesyjny: krzyż niesiony np. podczas różnych procesji. Ma dłuższą pionową belkę, dostosowaną do niesienia.

Lektor: osoba przedstawiająca czytanie, ewentualnie także psalm responsoryjny i modlitwę powszechną.

Nawikulariusz: ministrant niosący „łódkę” z kadzidłem.

Turyferariusz: ministrant niosący kadzielnicę.